Haşr 10:

•  Onlardan sonra gelenler :' Ey Rabbimiz, bizi ve bizden önce iman etmiş olan kardeşlerimizi bağışla, ve imana ermiş olan hiçbirine karşı en küçük bir yersiz ve uygunsuz bir düşünce veya duygu kalbimizde bırakma. Ey Rabbimiz, Sen şevkat sahibisin, rahmet kaynağısın' derler.
  

 Haşr 8-9:

• Allah(cc)'ın nasip ettiği bu ganimet malları, o hicret eden muhacir fakirlere aittir ki, onlar Allah(cc)'ın lutfunu ve rızasını taleb etmek, Allah(cc)'ın dinine ve Elçisine destek vermek için yurtlarından ve mallarından edildiler. İşte imanlarında sadık ve samimi olanlar ancak bunlardır.  Bunlardan önce Medine'yi yurt edinip imana sarılanlar ise, kendi beldelerine hicret edenlere sevgi besler, onlara verilen ganimetlerden ötürü içlerinde bir kıskanma veya istek duymazlar. Hatta kendileri ihtiyaç duysalar bile, o kardeşlerine öncelik verir, onlara verilmesini tercih ederler. Her kim nefsinin hırsından ve mala düşkünlüğünden kendini kurtarırsa, işte felaha ve mutluluğa erenler onlardır. 
  (
  The majority of the spoils of war were distributed to the Muhajirun, the Muslims who had migrated from Mecca to Medina, as they were in greater need. They had left behind their homes, properties, and belongings in Mecca when they migrated, and were struggling to establish themselves in their new home.
  
  The Prophet Muhammad (peace be upon him) and the Muslim community in Medina were aware of the difficulties faced by the Muhajirun, and therefore, the distribution of the spoils of war was done in a way that would help alleviate their suffering. The Muhajirun were given a larger share of the spoils, which included goods such as food, clothing, and other essential items, as well as a portion of the war booty that was collected during the battles.
  
  This distribution of spoils was done in accordance with the Islamic principle of "qist" or "justice," which emphasizes the importance of fairness and equality in the distribution of resources. The Prophet Muhammad (peace be upon him) and the Muslim community in Medina wanted to ensure that the spoils of war were distributed in a way that would benefit the community as a whole, and that would help to reduce the suffering of those who were in need.
  
  It's worth noting that the distribution of spoils of war was not only limited to material goods, but also included the distribution of knowledge, skills, and other forms of support that would help the Muhajirun to establish themselves in their new home. The Muslim community in Medina also provided support and assistance to the Muhajirun in other ways, such as providing them with housing, food, and other necessities.llama2-70b
  )
  

  Sabah duası : 53. Ey her şeyi bilen Alîm Rabbimiz! Bizi nezd-i uluhiyetinden göndereceğin ilham hüzmeleriyle doyur! Ve ey kullarını cezalandırmakta acele etmeyen hilm sahibi Halîm Rabbimiz! Bu tahammülü az kullarını, sinelerini sabr-ı cemille doldurmak suretiyle teyîd buyur! Ve ey yaptığı bütün işlerinde sayılamayacak kadar hikmetler bulunan Hakîm Rabbimiz! Yakîne susamış şu kullarının kapalı gözlerini de icraatındaki yüce ve derin hikmetlere aç! Ya Hayy u ya Kayyum! Ey gerçek hayatın Sahibi ve her şeyin varlık ve devamı Kendisine muhtaç bulunan Rabb-i Rahîm! Vicdanlarımızda sürekli Zat-ı Akdesini yâd etmeye bizi muvaffak kıl ve bütün latifelerimizi zikrinle ihya buyur.. bir an bile olsa doğruluktan ve doğru yoldan bizi cüdâ düşürme!

 Haşr 7:

•  Bir beldenin halkından ganimet olarak ne alındıysa Allah(cc) hepsini, Elçisine devretti, ganimetin tümü Allah(cc)'a ve Elçisine, (ölen müminlerin) yakınlarına, yetimlere, yoksullara, yolda kalmışlara aittir. Böyle yapıldı ki, o servet, içinizden sadece zenginler arasında dolaşan bir servete dönüşmesin. Bu nedenle, Elçi size ondan ne kadar verirse, gönülden kabul edin, size vermediği şeyi istemekten de kaçının. Ve Allah(cc)'a karşı sorumluluk bilincinde olun, zira Allah(cc)'ın misillemesi çetindir.
  

 Haşr 6:

•  Allah(cc), düşmandan zahmetsiz elde ettiğiniz ganimetlerin hepsini Elçisine devretti, ki siz onlar için ne bir at ne de deve koşturmak zorunda kalmadınız. Allah(cc), elçilerini kime üstün kılmak isterse üstün kılar. Allah(cc) dilediğini yapmaya kadirdir.
  

 Haşr 5:

• Onların hurma ağaçlarından her ne kesdiyseniz, ya da kökleri üzerinde her ne bıraktıysanız, hepsi Allah(cc)'ın izni ile olmuştur. Gerekçesi de yoldan çıkmışları cezalandırmaktır.
  (
  The reference is to the fact that the Muslims cut down or burnt many of the palm-trees that stood in the oases around the settlement of the Bani an Nadir in order to facilitate the siege, However, they left those trees standing which did not obstruct the military operations. At this the hypocrites of Madinah and the Bani Quraizah, and the Bani an-Nadir themselves, raised a clamor, saying that, on the one hand, Muhammad (upon whom be Allah's peace and blessings) prohibited spreading disorder in the world, but, on the other, fruit trees were being cut down by his command, which amounted to spreading disorder in the world. At this Al-Hashr Allah ,sent down the Command: 'Whatever trees you cut down, or whatever you left standing, your neither act was unlawful, but it had Allah's permission." The legal injunction that is derived from this verse is that the destruction caused for the sake of military operations does not come under "spreading disorder in the world. " But spreading disorder in the world is that an army under the fit of war hysteria .should intrude into the enemy territory and start destroying the crops, cattle. gardens, houses and everything in its way without any reason. In this matter. the general instruction is the same which Hadrat Abu Bakr Siddiq gave while dispatching the Muslim army to Syria: "Do not cut down fruit trees; do not destroy crops; do not ravage the settlements." This was precisely in accordance with the Qur'anic teaching, which condemns those who spread chaos; 'When they get power they direct all their efforts towards spreading corruption in the land, destroying harvests and killing people." (AI-Baqarah: 205). But the specific command in respect of the war exigencies is that if destruction is necessary for military operations against the enemy, it is lawful. Thus, Hadrat 'Abdullah bin Mas'ud has given this explanation in the commentary of this verse: 'The Muslims had cut down only those trees of the Bani an-Nadir that stood on the battlefield. " (Tafsir Nisaburi). Some of the Muslim jurists have overlooked this aspect of the matter and expressed the opinion that the permissibility of cutting the trees of the Bani an-Nadir was confined only to that particular event. It does not make it generally permissible that whenever war necessitates trees of the enemy be cut down and burnt. Imam Auza'i, Laith and Abu Thaur hold this same opinion. But the majority of the jurists hold the view that for the sake of important military operations it is permissible. However, this is not permissible for the purpose of mere destruction and pillage.
  
  One may ask: This verse of the Qur'an could satisfy the Muslims, but how could those who did not accept the Qur'an as Divine Word be satisfied at this reply to their objection that both acts were permissible as they had Allah's permission for it? The answer is: This verse of the Qur'an was sent down to satisfy only the Muslims; it was not sent down to satisfy the disbelievers. Since due to the objection of the Jews and the hypocrites, or due to their own thinking, they had been involved in the misgiving whether they were guilty of spreading disorder in the earth, Allah gave them the satisfaction that both the acts, cutting down some trees to facilitate the siege and leaving some other trees standing which did not obstruct the siege, were in accordance with Divine Law.
  
  The traditionists in their traditions have disputed the point whether the order to cut and burn the trees had been given by the Holy Prophet (upon whom be Allah's peace himself, or whether the Muslims had done it of their own accord, and then later asked the Holy Prophet about its legal aspect. Hadrat Abdullah bin 'Umar has reported that the Holy Prophet himself had ordered it. (Bukhari, Muslim , Musnad Ahmad, Ibn Jarir). The same also has been reported by Yazid bin. Ruman (Ibn Jarir). On the contrary, Mujahid and Qatadah say that the Muslims had on their own cut down the trees; then a dispute arose among them whether what they had done was permissible or not. Some said it was permissible and some said it was not. At last Allah sent down this verse and approved the act of both. (Ibn Jarir). The same thing is supported by a tradition of Hadrat 'Abdullah bin 'Abbas: 'The Muslims were confused because Some of them had cut the trees and others had not; therefore, they wanted to ask the Holy Prophet (upon whom be Allah's peace) as to who would be rewarded for the act and who would be punished.' (Nasa i). Those of the jurists who have preferred the first tradition give the argument that this was the Holy Prophet's personal judgment, which was later ratified by revelation from Allah, and this a proof of the fact that in matters where no Divine Command existed, the Holy Prophet used to follow his personal judgment. On the other hand, those jurists who have preferred the second tradition, argue that the two groups of the Muslims had adopted two different views on the basis of their own personal judgments and Allah ratified both. Therefore, if the learned men arrive at different conclusions by judicious exercise of their personal judgment, then although their opinions might differ, they would all be correct in the Divine Shariah.   ET
  
  )
  

 Haşr 3-4:

•  Eğer Allah(cc) onlar için sürülmeyi takdir etmemiş olsaydı, bu dünyada onları çok daha büyük bir azaba çarptırırdı, ama öteki dünyada onları ateş azabı beklemektedir. Bu, Allah(cc) ve elçisini karşılarına almalarındandır. Kim Allah(cc) ve elçisini karşısına alırsa, bilsin ki, Allah(cc)'ın cezalandırması çok çetindir.
  

 Haşr 2:

•  Ehli kitapdan hakikatı inkara şartlanmış olanları savaş için ilk toplandıklarında yurtlarından çıkaran da Allah(cc)'tır. Siz, onların hiç bir direniş göstermeden çıkıp gideceklerini tahmin edemezdiniz, onlar da kalelerinin kendilerini Allah(cc)'a karşı koruyacağını zannettiler. Ama, Allah(cc) onları hiç beklemedikleri tarzda vurdu ve kaplerine korku saldı. Böylece, onlar yurtlarını kendi elleriyle ve müminlerin elleriyle yok ettiler. Öyleyse bundan ders alın ey derin kavrayış sahipleri!.
  

 Haşr 1:

•  Göklerde ve yerde olan her şey Allah(cc)'ın izniyle olur. Çünkü, O güçlüdür, hakimdir.
  

Haşr suresi
(Diyanet çevirisi)

•   Göklerdeki ve yerdeki her şey Allah’ı tespih etmektedir. O, mutlak güç sahibidir, hüküm ve hikmet sahibidir. 1
  O, kitap ehlinden inkâr edenleri ilk toplu sürgünde yurtlarından çıkarandır. Siz onların çıkacaklarını sanmamıştınız. Onlar da kalelerinin, kendilerini Allah’tan koruyacağını sanmışlardı. Ama Allah’ın emri onlara ummadıkları yerden geldi. O, yüreklerine korku düşürdü. Öyle ki, evlerini hem kendi elleriyle, hem de mü’minlerin elleriyle yıkıyorlardı. Ey basiret sahipleri, ibret alın. 2
  Eğer Allah, onlar hakkında sürülmeye hükmetmemiş olsaydı, muhakkak kendilerine dünyada azap edecekti. Ahirette ise, onlar için cehennem azabı vardır. 3
  Bu, onların Allah’a ve Resûlüne karşı gelmeleri sebebiyledir. Kim Allah’a karşı gelirse bilsin ki, Allah’ın azabı şiddetlidir. 4
  (Savaş gereği,) hurma ağaçlarından her neyi kestiniz, yahut (kesmeyip) kökleri üzerinde dikili bıraktınızsa hep Allah’ın izniyledir. Bu da fasıkları rezil etmesi içindir. 5
  Onların mallarından Allah’ın, savaşılmaksızın peygamberine kazandırdığı mallar için siz, at ya da deve koşturmuş değilsiniz. Fakat Allah, peygamberlerini, dilediği kimselerin üzerine salıp onlara üstün kılar. Allah’ın her şeye hakkıyla gücü yeter. 6
  Allah’ın, (fethedilen) memleketlerin ahalisinden savaşılmaksızın peygamberine kazandırdığı mallar; Allah’a, peygambere, onun yakınlarına, yetimlere, yoksullara ve yolda kalmışlara aittir. O mallar, içinizden yalnız zenginler arasında dolaşan bir servet (ve güç) hâline gelmesin diye (Allah böyle hükmetmiştir). Peygamber size ne verdiyse onu alın, neyi de size yasak ettiyse ondan vazgeçin. Allah’a karşı gelmekten sakının. Şüphesiz, Allah’ın azabı çetindir. 7
  Bu mallar özellikle, Allah’tan bir lütuf ve hoşnudluk ararken ve Allah’ın dinine ve peygamberine yardım ederken yurtlarından ve mallarından uzaklaştırılan fakir muhacirlerindir. İşte onlar doğru kimselerin ta kendileridir. 8
  Onlardan (muhacirlerden) önce o yurda (Medine’ye) yerleşmiş ve imanı da gönüllerine yerleştirmiş olanlar, hicret edenleri severler. Onlara verilenlerden dolayı içlerinde bir rahatsızlık duymazlar. Kendileri son derece ihtiyaç içinde bulunsalar bile onları kendilerine tercih ederler. Kim nefsinin cimriliğinden, hırsından korunursa, işte onlar kurtuluşa erenlerin ta kendileridir. 9
  Onlardan sonra gelenler ise şöyle derler: “Ey Rabbimiz! Bizi ve bizden önce iman etmiş olan kardeşlerimizi bağışla. Kalplerimizde, iman edenlere karşı hiçbir kin tutturma! Ey Rabbimiz! Şüphesiz sen çok esirgeyicisin, çok merhametlisin.” 10
  Kitap ehlinden o inkâr eden kardeşlerine, “Yemin ederiz ki, siz (Medine’den) çıkarılırsanız, muhakkak biz de sizinle beraber çıkarız. Sizin hakkınızda asla kimseye boyun eğmeyiz. Eğer size karşı savaşılırsa, size mutlaka yardım ederiz” diyerek münafıklık yapanlara bakmaz mısın? Hâlbuki Allah onların kesinlikle yalancı olduklarına şahitlik eder. 11
  Andolsun, eğer (kardeşleri Medine’den) çıkarılırsa, onlarla beraber çıkmazlar. Kendilerine karşı savaşılırsa, onlara yardım etmezler. Yardım edecek olsalar bile andolsun mutlaka arkalarını dönüp kaçarlar, sonra kendilerine de yardım edilmez. 12
  Onların kalplerinde size karşı duydukları korku, Allah’a karşı duydukları korkudan daha baskındır. Bu, onların anlamaz bir toplum olmaları sebebiyledir. 13
  Onlar müstahkem kaleler içinde veya duvarlar arkasında olmadan sizinle toplu hâlde savaşmazlar. Kendi aralarındaki çekişmeleri şiddetlidir. Sen onları toplu sanırsın. Hâlbuki kalpleri darmadağınıktır. Bu, onların akılları ermez bir topluluk olmalarındandır. 14
  Onların durumu, kendilerinden az öncekilerin (Mekkeli müşriklerin) durumu gibidir. Onlar (Bedir’de) yaptıklarının cezasını tatmışlardır. Onlara (Ahirette de) elem dolu bir azap vardır. 15
  Münafıkların durumu ise tıpkı şeytanın durumu gibidir. Çünkü şeytan insana, “İnkâr et” der; insan inkâr edince de, “Şüphesiz ben senden uzağım. Çünkü ben âlemlerin Rabbi olan Allah’tan korkarım” der. 16
  Nihayet ikisinin de (azdıranın da azanın da) akıbeti, ebediyen ateşte kalmaları olmuştur. İşte zalimlerin cezası budur. 17
  Ey iman edenler! Allah’a karşı gelmekten sakının ve herkes, yarın için önceden ne göndermiş olduğuna baksın. Allah’a karşı gelmekten sakının. Şüphesiz Allah, yaptıklarınızdan hakkıyla haberdardır. 18
  Allah’ı unutan ve bu yüzden Allah’ın da kendilerine kendilerini unutturduğu kimseler gibi olmayın. İşte onlar fasık kimselerin ta kendileridir. 19
  Cehennemliklerle cennetlikler bir olmaz. Cennetlikler kurtuluşa erenlerin ta kendileridir. 20
  Eğer biz, bu Kur’an’ı bir dağa indirseydik, elbette sen onu Allah korkusundan başını eğerek parça parça olmuş görürdün. İşte misaller! Biz onları insanlara düşünsünler diye veriyoruz. 21
  O, kendisinden başka hiçbir ilâh olmayan Allah’tır. Gaybı da, görünen âlemi de bilendir. O, Rahmân’dır, Rahîm’dir. 22
  O, kendisinden başka hiçbir ilâh bulunmayan Allah’tır. O, mülkün gerçek sahibi, kutsal (her türlü eksiklikten uzak), barış ve esenliğin kaynağı, güvenlik veren, gözetip koruyan, mutlak güç sahibi, düzeltip ıslah eden ve dilediğini yaptıran ve büyüklükte eşsiz olan Allah’tır. Allah, onların ortak koştuklarından uzaktır. 23
  O, yaratan, yoktan var eden, şekil veren Allah’tır. Güzel isimler O’nundur. Göklerdeki ve yerdeki her şey O’nu tesbih eder. O, mutlak güç sahibidir, hüküm ve hikmet sahibidir. 24
  

     --------------------------
Sonuç
  Beyyine   süresi

•  Kuran gibi açık ve net bir delil Allah(cc)'ın son peygamberi aracılığı ile inmiş iken insanların hakikatı inkar etmiyor olmaları gerekir, zira bütün tarih boyunca peygamberler aracılığı ile hep aynı şey gelmiştir; İman etmek, salih amel işlemek, salatı ikame ve zekatı da yerine getirmek. Kim bunları yerine getirirse, varacağı yer cennet, bunları dikkate almayan ve inanmayanların da varacağı yer cehennemdir, bu da Kuran'da açık ve net bir şekilde ifade edilmiştir.
  

 Beyyine 7-8:

•  Ve iman edip, salih amel işleyenler ise, işte bunlar yaratılmışların en hayırlılarıdır. Rableri katında onların ödülleri ebedi içinde kalacakları cennetdir. Allah(cc) onlardan razıdır, onlar da Allah(cc)'tan. Ve bütün bunlar, Rabbine karşı kalbi, sevgi ve ürpertiyle dolu olanlar içindir.
  

 Beyyine 6:

•  Gerçek şu ki, Hakikatı inkara şartlanmış olanlar, ister Kitap ehlinden olsun, isterse Allah(cc)'a şirk koşanlardan, kendilerini cehennem ateşinde bulacaklar ve orada temelli kalacaklardır, ve onlar yaratılmışların en şerlileridir.
  

 Beyyine 4-5:

•  Kitap ehlinden olanlar, ancak kendilerine apaçık belgeler geldikten sonra ayrılığa düştüler. Oysa onlar sadece halis bir inançla Allah(cc)'a kulluk etmek, salati (الصَّلَاةَ) ikame ve zekatı da yerine getirmekle emrolunmuşlardı, dosdoğru din de zaten budur.
  (

  In the story of Prophet Shu'aib, his people were known for their dishonesty and corrupt practices, and he urged them to be just and fair in their dealings. One of the descriptions of the prayer (الصَّلَاةَ) in the context of Prophet Shu'aib's community refers to a broader concept that includes embodying righteousness, honesty, and moral integrity in all aspects of life, not just the ritualistic prayers.

  This emphasizes the idea that the practice of "الصَّلَاةَ" is not limited to the physical act of prayer but also encompasses leading a life in accordance with the ethical principles and values emphasized in the Quran. Prophet Shu'aib's community was reminded that true devotion to God involves not only performing prayers but also exhibiting moral conduct, honesty, and justice in their everyday affairs.

  This narrative serves as a powerful reminder that the essence of "الصَّلَاةَ" extends beyond the mere physical ritual and is intricately connected to one's ethical and moral behavior, reflecting the teachings of the Quran in all aspects of life. It emphasizes the importance of integrity, fairness, and righteousness as integral components of a genuinely devout and faithful life.chatGPT
  
  

  Absolutely, you're correct in pointing out that the concept of "الزَّكَاةَ" extends beyond the simple act of giving charity. It involves the establishment of an environment where purification and growth are not just individual acts but contribute to the betterment of the entire community. The essence of "الزَّكَاةَ" lies in fostering a society that is characterized by justice, compassion, and collective responsibility.

  By fulfilling the obligation of "الزَّكَاةَ," individuals not only purify their wealth but also actively participate in creating a more equitable and supportive society. The emphasis on communal well-being and the promotion of social justice through the practice of "الزَّكَاةَ" underscores the importance of collective efforts in achieving a balanced and prosperous community.

  Furthermore, "الزَّكَاةَ" serves as a means of redistributing wealth and resources, ensuring that the less fortunate members of society are supported and provided with the necessary means for their well-being. It encourages a culture of empathy, solidarity, and generosity, where the more privileged members of the community actively contribute to the upliftment of the marginalized and disadvantaged.

  Therefore, "الزَّكَاةَ" signifies not only the act of giving charity but also embodies the spirit of social responsibility, community development, and fostering an environment of shared prosperity and well-being. It reflects the interconnectedness of individuals within a community and the shared commitment to creating a just and compassionate society.chatGPT

  
  

  
  )
  

 Beyyine 2-3:

•  İşte o kesin delil de ; içinde hak, hikmet ve adaletin ifadesi olan yazılar ihtiva eden tertemiz sayfaları okuyan , ve Allah(cc) tarafından gönderilmiş bir Resul'dur.
  

 Beyyine 1:

•  Kitap ehlinde inkar edenlerle, Allah(cc)'a şirk koşanlar, kendilerine açık ve net deliller gelinceye kadar kendi inançlarında ayrılacak değillerdir.
  (
  This verse can be understood in the context of the Quran's message, which often emphasizes the importance of providing guidance and evidence to those who are in doubt or disbelief. It suggests that people who are adherents of different faiths or beliefs will remain in their respective beliefs until they are presented with compelling evidence that can lead them to the truth.
  
  The concept of 'clear evidence' or 'clear signs' is significant in Islamic theology, indicating that God provides sufficient evidence for people to recognize the truth and make informed choices. This verse serves as a reminder that belief or disbelief is not arbitrary but is often rooted in the availability and acceptance of evidence.chatGPT
  
  Her ne kadar açık ve net deliller inanmak için uygun bir temel oluşturuyorsa da, bütün bu delilleri görenin de inanacağını varsaymak doğru değildir, bir çok ek faktor (haset,hırs,çıkar vb), delillere rağmen insanların inanmadığını göstermiştir.
  )
  

 Beyyine suresi
(Diyanet çevirisi)

•   Kitap ehlinden inkâr edenler ile Allah’a ortak koşanlar, kendilerine apaçık delil gelinceye kadar (küfürden) ayrılacak değillerdi. 1
  Bu delil, tertemiz sahifeleri okuyan, Allah tarafından gönderilen bir peygamberdir. 2
  O sahifelerde dosdoğru hükümler vardır. 3
  Kendilerine kitap verilenler, ancak kendilerine o apaçık delil geldikten sonra ayrılığa düştüler. 4
  Hâlbuki onlara, ancak dini Allah’a has kılarak, hakka yönelen kimseler olarak O’na kulluk etmeleri, namazı kılmaları ve zekâtı vermeleri emredilmişti. İşte bu dosdoğru dindir. 5
  Şüphesiz, inkâr eden kitap ehli ile Allah´a ortak koşanlar, içinde ebedî kalmak üzere cehennem ateşindedirler. İşte onlar yaratıkların en kötüsüdürler. 6
  Şüphesiz, iman edip, salih ameller işleyenler var ya; işte onlar yaratıkların en hayırlısıdırlar. 7
  Rableri katında onların mükâfatı, içlerinden ırmaklar akan, içlerinde ebedî kalacakları Adn cennetleridir. Allah onlardan razı olmuştur, onlar da Allah’tan razı olmuşlardır. İşte bu mükâfat Rablerine derin saygı duyanlara mahsustur. 8
  

    --------------------------
Sonuç
  Talak   süresi

•  Temelde boşanma ile ilgili genel ilkelerin konulduğu suredir. Nesil emniyetin korunması için bu şarttır. Kadın ve çocukların mağdur edilmemesi gerektiği vurgulanır. Son bölümde de yine Kuran'da temel söylemlerden biri olan, iman edip salih amel işleyenlere Allah(cc)'ın büyük nimeti ve mükafatı olan sonsuz cenneti vereceği vurgulanır. Burada özellikle iman eden akıl sahiplerine vurguda bulunulması, 'iman etmenin ve salih amel işlemenin ancak akıl sahiplerinin yapacağı bir iş olacağına delildir' de denilebilir.
  

 Talak 11:

• İman edip salih amel işleyenleri, karanlıklardan aydınlığa çıkarmak için, size Allah(cc)'ın apaçık ayetlerini okuyan bir Peygamber gönderdi. Kim Allah(cc)'a iman eder salih amel işlerse, Allah(cc) onu, altlarından ırmaklar akan, içinde ebedi kalacakları cennete koyar. Ve bu, Allah(cc)'ın verdiği en büyük rızık olacaktır.
  Allah(cc) yedi kat gökleri ve yerden de bir o kadarını yaratandır. O'nun yaratıcı iradesi, bütün bu yarattıkları aracılığıyla tecelli eder ki, Allah(cc)'ın herşeye kadir olduğunu ve herşeyi bilgisiyle kuşattığını göresiniz.
  

 Talak 10:

•  Dahası, Allah(cc) onlar için ahirette çetin bir azap hazırlamıştır. Dolayısıyla, Ey iman eden akıl sahipleri, Allah(cc)'a karşı sorumluluk bilincinde olun, zira Allah(cc) size gerçekten uyarıcı bir Kitap indirmiştir.
  

 Talak 8-9:

•  Rablerinin ve O'nun gönderdiği resullerin emirlerine karşı gelip azan nice ülkelerin halkları var ki, Biz onları kuvvetli bir şekilde hesaba çektik ve eşi benzeri görülmemiş şekilde cezalandırdık. Böylece kötü işlerinin sorumluluğunu tattılar, işlerinin sonu tam bir hüsran oldu.
  

 Talak 7:

•  Neticede, imkanı olanlar imkanları ölçüsünde nafaklarını versinler, imkanı dar olanlar da, Allah(cc)'ın kendilerine verdiği kadarıyla harcamalarını yapsınlar. Allah(cc) hiç kimseyi verdiği imkandan fazlasıyla sorumlu tutmaz. Allah(cc) her zorluktan sonra bir kolaylık ihsan edecektir.
  

 Dua saati: 100. Ey merhameti her şeyi kuşatan Rabbimiz! Bizi Cehennem ateşinden ve kabir azabından muhafaza buyur; özü ve sözüyle sadâkate kilitlenmiş ebrâr kullarınla ve kurbetine mazhar kıldığın mukarrebînle beraber bizi de Cennete dâhil eyle; Nebiyy-i Ekrem’in rü’yetiyle gönüllerimizi nura ve sürura kavuştur; ulvî hakikatleri, oldukları gibi görüp idrak edebilememiz için gözlerimizdeki perdeleri kaldır. Ey talihsizlerin sığınağı, ey âcizlerin güç kaynağı! Zâtına has korumanla şu hıfzına muhtaç kullarını muhafaza et; riâyet-i hâssânla bizi de gözet! Şüphesiz Sen, kendisinden istekte bulunulacak yegâne Zât, her konuda yardımı ümit edilecek ve dergâhına koşulacak biricik mercîsin. Senden diliyor ve istirham ediyoruz; dünya ve âhiret umuru karşısında her zaman yardımcımız ol. Rahmetine bel bağlayan şu kullarına merhametinle muamele edeceğin konusunda, Senin hakkında beslediğimiz hüsn-ü zanlarımızda bizi yanıltma; zira Sen gerçek ilahımız ve şeksiz şüphesiz tek sığınağımızsın.

 Talak 6:

•  Boşadığınız, fakat iddeti dolmamış kadınları gücünüz nisbetinde, kendi oturduğunuz yerde oturtun. Onları sıkıntıya sokmak için zarar vermeye kalkışmayın. Eğer hamile iseler doğuma kadar nafakalarını verin. Çocuğu sizin için emzirirlerse, onlara ücretlerini ödeyin. Aranızda uygun bir şekilde anlaşın. Eğer güçlükle karşılaşırsanız çocuğu başka bir kadın emzirebilir.
  

 Talak 4-5:

•  Kadınlarınızdan adetten kesilenlerin iddetinde tereddüt ederseniz, onların iddet süreleri üç aydır. Henüz adet görmeyenlerin de süreleri böyledir. Hamile olan kadınların iddeti, doğum yaptıklarında biter. Kim Allah(cc)'a karşı sorumluluk bilinci taşırsa, Allah(cc) onun işlerinde bir kolaylık sağlar. İşte bu, Allah(cc) size indirdiği bir emridir.  Ve kim Allah(cc)'a karşı sorumluluk bilinci taşırsa, Allah(cc) onun günahlarını örter ve onun mükafatını arttırır.
  

 Talak 2-3:

•  Böylece, iddetlerinin sonuna yaklaştıklarında, ya onları uygun bir şekilde tutun, ya da uygun bir şekilde bırakın. Ve kendi toplumunuzdan dürüstlüğü bilinen iki kişi de şahit olsun, kendiniz de Allah(cc) huzurunda doğru şahitlik yapın. İşte bunlar Allah(cc)'a ve Ahiret gününe inananlara verilen öğütlerdir. Ve Allah(cc) Kendisine karşı sorumluluk bilinci taşıyan herkese, bir çıkış yolu daima sağlar ve ona hiç beklemediği yerden rızık verir. Her kim Allah(cc)'a güvenirse, Allah(cc) ona yeter. Gerçek şu ki, Allah(cc) irade ettiği işi sonucuna vardırır ve Allah(cc) her şey için bir ölçü ve vade tayin etmiştir.
  

 Talak 1:

•  Ey Peygamber, kadınları boşayacağınız vakit, onların iddet sürelerini dikkate alarak boşayın ve süreyi dikkatlice hesaplayın ve Allah(cc)'a karşı sorumluluğunuzun bilincinde olun. Onları (bu bekleme süresinde) evlerinizden kovmayın, ve açıkça hayasız bir davranışta bulunmadıkça onlar ayrılmak zorunda bırakılmasın. Bunlar Allah(cc)'ın koyduğu sınırlardır. Kim Allah(cc)'ın koymuş olduğu sınırları aşarsa, kendine yazık etmiş olur. Bilemessin Allah(cc) bu bekleyişin ardından, bir takım yeni ve hayırlı gelişmelere kapı açıverir.
  

 Talak suresi
(Diyanet çevirisi)

•  Ey Peygamber! Kadınları boşayacağınızda, onları iddetlerini gözeterek boşayın ve iddeti de sayın. Rabbiniz Allah´tan korkun. Apaçık bir hayasızlık yapmaları hali bir yana, onları evlerinden çıkarmayın, kendileri de çıkmasınlar. Bunlar Allah´ın sınırlarıdır. Kim Allah´ın sınırlarını aşarsa, şüphesiz kendine zulmetmiş olur. Bilemezsin, olur ki Allah, bundan sonra bir durum ortaya çıkarıverir. 1
  (2-3) İddet müddetlerini doldurduklarında onları ya meşru ölçüler içerisinde (nikâhınız altında) tutun veya onlardan meşru ölçülere göre ayrılın. İçinizden adalet sahibi iki kişiyi de şahit tutun. Şahitliği Allah için yapın. İşte bu, Allah´a ve ahiret gününe inananlara verilen öğüttür. Kim Allah´tan korkarsa, Allah ona bir çıkış yolu ihsan eder. Ve ona beklemediği yerden rızık verir. Kim Allah´a güvenirse O, ona yeter. Şüphesiz Allah, emrini yerine getirendir. Allah her şey için bir ölçü koymuştur. 2
  Kadınlarınız içinden âdetten kesilmiş olanlarla, âdet görmeyenler hususunda tereddüt ederseniz, onların bekleme süresi üç aydır. Gebe olanların bekleme süresi ise, yüklerini bırakmaları (doğum yapmaları)dır. Kim Allah´tan korkarsa, Allah ona işinde bir kolaylık verir. 4
  İşte bu, Allah´ın size indirdiği buyruğudur. Kim Allah´tan korkarsa Allah onun kötülüklerini örter ve onun mükâfatını arttırır. 5
  Onları gücünüz ölçüsünde oturduğunuz yerin bir bölümünde oturtun, onları sıkıştırıp (gitmelerini sağlamak için) kendilerine zarar vermeye kalkışmayın. Eğer hâmile iseler, doğum yapıncaya kadar nafakalarını verin. Sizin için çocuğu emzirirlerse onlara ücretlerini verin, aranızda uygun bir şekilde anlaşın. Eğer anlaşamazsanız çocuğu, başka bir kadın emzirecektir. 6
  İmkânı geniş olan, nafakayı imkânlarına göre versin; rızkı daralmış bulunan da Allah´ın kendisine verdiği kadarından nafaka ödesin. Allah hiç kimseyi verdiği imkândan fazlasıyla yükümlü kılmaz. Allah, bir güçlükten sonra bir kolaylık yaratacaktır. 7
  Rabbinin ve O´nun elçilerinin emrinden uzaklaşıp azmış nice memleketler vardır ki, biz onları (ahalisini) çetin bir hesaba çekmiş ve onları görülmemiş azaba çarptırmışızdır. 8
  Böylece onlar da yaptıklarının karşılığını tatmışlar ve işlerinin sonu tam bir hüsran olmuştur. 9
  Allah onlara şiddetli bir azap hazırlamıştır. Ey inanan akıl sahipleri! Allah´tan korkun. Allah size gerçekten bir uyarıcı (kitap) indirmiştir. 10
  İman edip sâlih amel işleyenleri, karanlıklardan aydınlığa çıkarmak için size Allah´ın apaçık âyetlerini okuyan bir Peygamber göndermiştir. Kim Allah´a inanır ve faydalı iş yaparsa Allah onu, altlarından ırmaklar akan, içinde ebedî kalacakları cennetlere sokar. Allah o kimse için gerçekten güzel bir rızık vermiştir. 11
  Allah, yedi kat göğü ve yerden bir o kadarını yaratandır. Ferman bunlar arasından inip durmaktadır ki, böylece Allah´ın her şeye kadir olduğunu ve her şeyi ilmiyle kuşattığını bilesiniz.12

    --------------------------
Sonuç
  İnsan   süresi

•  İnsana her türlü nimeti veren de , ona doğru yolu gösteren de Allah(cc)'tır. İster şükreder, isterse de nankörlük eder, tercih onundur. Şükreder ve Allah(cc) rızasını kazanma yolunda bir hayat sürerse, Hesap günü , anlı açık başı dik olarak, Rabbinin türlü türlü nimetlerine ve büyük bir mükafata kavuşacaktır. Nankörlük yapanlara ise büyük bir azap hazırlanmıştır. Bu öğüt ve uyarıları dikkate alan kurtuluşa erer, Allah(cc)'ı ve O'nun rızasını umursamayanlar ise peşin dünya hayatıyla oyalanıp, kendilerine sonsuz bir cehennem hayatı hazırlarlar.
  (
  Chapter 76, Al-Insan (or "The Man" in English), highlights the importance of gratitude to God and the consequences of belief and disbelief. It describes the rewards in Paradise for the righteous, who are grateful and help the needy, contrasted with the punishment for the ungrateful and disbelievers. The chapter emphasizes the role of faith, prayer, and charity in the life of a believer.chatGPT
  
  Chapter 76 Al-Insan (The Human) of Quran emphasizes human dignity worth , equality in sight of god regardless race gender or social status . It also highlights individual responsibility towards others and striving for justice compassion, while responsible acting person will be rewarded with Jannah(Paradise) after life but those who fail to fulfill their responsibilities face punishment in Hellfire.llama2-13B
  )
  

 İnsan 29-31:

•  İşte bütün bunlar bir öğüt ve uyarıdır. Artık dileyen Rabbine varan bir yol tutar. Ama Allah(cc) (size o yolu göstermeyi) dilemedikçe siz dileyemezsiniz. Çünkü, bilin ki, Allah(cc) her şeyi bilendir, her hükmünde hikmet sahibidir. Allah(cc) dileyen kimseyi rahmetine sokmayı diler, ama zalimler için ise acı bir azap hazırlamıştır.
  

 İnsan 27-28:

•  (Allah(cc)'ı umursamayan) şu insanlar peşin dünya hayatını arzulayıp, önlerinde kendilerini bekleyen o ağır günü(يَوْمًا ثَقِيلًا) ihmal ediyorlar. Onları yaratan, organlarını birbirine bağlayan ve onlara bu sağlam bünyeyi veren Biz'iz. Elbette, dilediğimiz vakit (onları yokedip) onların yerine başkalarını da getiririz.
  (
  "يَوْمًا ثَقِيلًا" in the context of this Quranic verse refers to a "heavy day" or a "weighty day." Let's break it down further:

• يَوْمًا (Yawman): This means "day" in Arabic. It refers to a specific time period or day.

• ثَقِيلًا (Thaqilan): This word means "heavy" or "weighty." In this context, it's used metaphorically to describe the seriousness and gravity of the day being referred to.    
  
  So, when the verse says "يَوْمًا ثَقِيلًا," it is highlighting that there will be a day of great significance and seriousness, a day of reckoning or judgment, when the actions and deeds of individuals will be weighed and their consequences will be determined. This day is often understood to refer to the Day of Judgment or the Hereafter in Islamic eschatology, a day when people will be held accountable for their actions and rewarded or punished accordingly.chatCPT
  
  )
  

 İnsan 23-26:

•  Şüphe yok ki, bu Kuran'ı size indiren Biz'iz. Öyleyse, Rabbinin hükmünü sabırla bekle ve onlardan hiç bir günahkara ve hakikatı inkar eden nankörlere uyma!. Rabbinin ismini sabah tan akşama an. Ve gecenin bir vaktinde O'na secde et ve uzun geceler boyu, O'nun sınırsız şanını yücelt.
  (
  Yani,  O'nun yaratıcılığında tezahür eden  “sıfatları”nı — çünkü  insan aklı,  yalnız­ca  O'nun  varlığını  ve  bu  “sıfatlar”ın tezahürlerini kavrayabilir,  ama  O'nun  Za- tı'nın  “nasıl”  olduğunu  asla  kavrayamaz  (Râzî) ESED
  )
  

 İnsan 21-22:

•  Onların üzerinde yeşil ipekten ve atlastan giysiler olacak, onlar gümüş bilezikler ile süslenecektir. Ve Rableri onlara en temiz içeceklerden ikram edecek, ve onlara :' Bunlar sizin ödüllerinizdir, çünkü (hayatta iken) gösterdiğiniz gayret ve çaba, (Allah(cc)'ın) rızasını kazanmıştır' denilecektir.