Çalışma 17-22:

•  Evet; tarih boyunca bu hep böyle olmuştur. Hep birileri , birilerine sırf inançları sebebiyle zulüm yapmış, Allah(cc) da buna bir imtahan vesilesi olarak izin vermiştir. İbn Kesir'in tefsirinde bu ayetler ile ilgli yorum güzel;
  Bu anlatılan kıssalar, mü'minlerin kurtulmadığı, kâfirlerin muaheze edilmediği bir örnek olarak kalacaktır. Bunun sebebi de Allah davasının yârânı olan mü'min-lerin hissinde bu gerçeğin yer etmesi ve kendilerinin elinde bir şey olmadığını, bütün meselelerinin ve akide konusunun Allah'a âit olduğunun anlatılmasıdır. Onların vazifesi sadece vazifelerini yerine getirip gitmektir. Onların üzerine düşen görev Allah yolunu seçip, akideyi hayata tercih edip, îmân ederek fitnelere üstün gelmek, amelleri ve niyetleriyle Allah'ı tasdik etmektir. Sonra Allah hem onlara, hem de düşmanlarına yapacağını yapar... Tıpkı kendi davasına ve dinine istediğini yaptığı gibi... Ve onlar da nihayet îmân tarihinin tanıdığı, şâhid olduğu sonuçlardan birisine ulaşacaklar veya onların bizzat gördüğü ve bildiği neticelerden birisine erişeceklerdir.Onlar Allah indinde ücretli olarak tutulmuşlardır. O; nerede,nasıl ve ne şekilde isterse öylece çalışırlar ve belirli bir ücreti alırlar. Ama ellerinden ne lehte, ne de aleyhlerinde bu daveti yönetme yetkisi yoktur. Çünkü o,;iş sahibinin vazifesidir. Yoksa işçinin değil... Bir kere onlar ilk anda gönül huzuruna ulaşırlar, duygu üstünlüğüne erişirler, ideal güzelliğine varırlar, cazibe ve şatafattan kurtulurlar, korku ve kararsızlıktan uzaklaşırlar ve her halükârda hürriyete ulaşırlar. İkinci olarak da onlar maverada övgüye, anılmaya ve şerefe erişirler... Daha yeryüzünde iken oradaki üstün mertebelere ererler.Sonra onlar bir defasında da âhirete, hesaba ve büyük nimetlere gark olurlar. Her defa şüphesiz ki bir öncekinden daha büyüktür. Ve bunların hepsinin yanı sıra da Allah'ın memnuniyeti vardır. Ve onlar Allah'ın takdirini yerine getirmek için seçilmiş bir vâsıta, bir kudret perdesidirler. Allah onlarla yeryüzünde dilediği şeyi yapar...
  Allah(cc) böyle zalimleri ilmi ve kudreti ile çepeçevre kuşattığını ve zamanı gelince de cezalarını vereceğini belirtiyor. Razi'ini yorumu ile, adeta şunu diyor; "Bunlar Benim avucumun içindedirler. Ben bunları yok etmeye ve seni yalanlamalarının cezasını hemen vermeye kadirim. Öyleyse seni yalanlamalarından ötürü sabırsızlık gösterme, onlardan intikam almak istediğimde elimden kurtulamazlar."