Naziat 1-5:
- Gökyüzünde ortaya çıkıp sonra kaybolan, burçlar arasında düzenli şekilde hareket eden, feza da akıp giden, hızlı bir şekilde birbirini izleyen ve böylece Allah(cc)'ın kanununu icra eden yıldızlara andolsun ki, ölümden sonra mutlaka diriltileceksiniz.
(
Yemin ifade eden ve edatını “Düşün” diye çevirmem konusunda bkz. 74:32, not 23'ün ilk bölümü — ilk dönem müfessirleri, bu sûrenin 1-5. ayetleri ile ilgili açıklamalarında geniş ölçüde farklı görüşler serdetmişlerdir. En yaygın olan yorum, en -n â z i‘ât, en-nâşitât, es-sâbihât, es-sâbikât ve el-m üdebbirât betimleyici isim- fiillerinin meleklere ve onların ölenlerin ruhlarıyla ilgili tasarruflanna işaret ettiği şeklindedir. Bu yorum, Ebû Müslim el-İsfehânî tarafından şiddetle reddedilmiştir. İsfehânî, -Râzî tarafından aktarıldığına göre- yukarıdaki beş isim-fiilde olduğu gibi, Kur’an'da meleklerin hiçbir zaman dişil halde anılmadıklarını ve bu pasajın da bir istisna teşkil edemeyeceğini söyler. Aynı ölçüde zayıf -çünkü bir hayli abartılı- diğer görüşler de, bu beş isim-fiili ölenlerin ruhlarına, yahut cihada katılmış olan savaşçılara veya savaş bineklerine vb. bağlayan açıklamalardır. En açık ve basit yorum, Katâde (Taberî ve Beğavî'den naklen) ve Haşan Basrî (Beğavî ve Râzî'den naklen) tarafından getirilmiştir. Onlar, bu pasajda kasdedilen şeyin, yıldızlar -güneş ve ay da dahil- ve onların uzaydaki hareketleri olduğunu ileri sürmüşlerdir: bu yorum, sözkonusu semavî varlıkların çok çeşitli yörüngeleri ve farklı hızlarıyla büyük bir uyum içinde bulunmalarını Allah'ın planının ve yaratıcılığının bir kanıtı olarak vurgulayan Kur’an'ın diğer birçok pasajı ile de uyuşmaktadır. Bu yoruma göre, ilk ayette geçen en -n âzi ‘ât isim-fiili, yıldızların günlük “yükselişleri”ni veya “doğuşları”nı gösterir. Onların daha sonraki “batışları” ise, ğarkan ifadesi ile gösterilmiştir ki bu ifade, “batma” (yani, gözden kaybolma) ve mecazî olarak, bu günlük olayın bir “bütünlük” teşkil etmesi kavramlarını içerir (Zemahşerî).ESED
)
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder